به نام خداوند جان و خرد

نام و نام خانوادگی:                                       پایه: سوم                      رشته: تجربی                         دبیرستان:

سوالات آزمون درس: زبان فارسی 3               سال تحصیلی                           تاریخ:                          وقت:65 دقیقه

ردیف

شرح سوال

بارم

الف

 

زبان شناسی (4 نمره)

1) الگوی هجایی واژه ی « من» را بنویسید.

2) چرا تولید واحدهای زبانی زیر ممکن نیست؟

الف) دو آن دیوار                               ب) سخن برادرم را خندیدم

3) جای تکیه را در واژه ی «دانایی » نشان دهید.

4) آهنگ هر یک از جمله های زیر چگونه است؟

الف) آیا طلوع خورشید را دیده ای ؟                             ب) چرا درست را نمی خوانی؟

5) منظور از واحدهای زبرزنجیری گفتار چیست؟

6) کوچک و بزرگترین واحد زبان چیست؟

7) بر طبق الگوی (صامت+ مصوت+ سامت+ صامت) یک وازه مثال بزنید؟

8) در جمله «تنها روزی رسان خداوند است» تغییر تکیه روی هجاهای کدام وازه سبب تغییر معنای آن می شود؟

 

5/0

5/0

 

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

ب

دستور زبان فارسی (8 نمره)

1) واج های کلمه ی «درخت» را مشخص کنید.

2) در گروه اسمی «بهترین کوه ها»               الف) هسته کدام است؟

ب) نام وابسته های پیشین و پسین آن را بنویسید.

3) جمله زیر چند جزئی و گذرا به چیست؟

مادر کودک را بیدار کرد

4) در نوشته ی زیر نوع افعال را از نظر ساختمان (ساده ، پیشوندی،مرکب) بنویسید.

او با سخنان دلنشین خود به ما امید می داد و به تلاش بیشتر وا می داشت.

5) با توجه به جمله زیر:

«ققنوس بر روی تل هیزم خود نشسته بود»

الف) زمان و شخص فعل آن را بنویسید.

ب) جمله را به طور کامل گذرا به مفعول کنید.

6) هسته و تعداد واژه های گروه های اسمی زیر را بیابید.

الف) دمای اجرام آسمانی                                            ب: شاخه های تخصصی

7) جمله ی دو جزئی بی فعل مثال بزنید و آن را به سه جزئی با مسند تبدیل کنید.

8) مفعول و متمم را در جمله ی زیر مشخص کنید .

کتاب ها را از کتابفروشی خریدی؟

9) از مصدر (آفریدن) بن ماضی، بن مضارع و صفت مفعولی بسازید.

10) افعال زیر را گذرا کنید.                    الف) افتادن                        ب) پریدن

11) در جمله ی ( من این موضوع را گفته بودم) کلمه ی حذف شده و نوع آن را بنویسید.

12) نمودار جمله ی زیر را رسم کنید و اجزای ان را نشان دهید.

شاهنامه بزرگترین اثر حماسی جهان است

 

 

5/0

25/0

5/0

5/0

 

5/0

 

 

1

 

 

 

5/0

 

5/0

75/0

 

5/0

 

 

5/0

1

 

ج

نگارش (5 نمره)

1)      نوشته های تحلیلی حاصل ..................... و نوشته های تحقیقی بر اساس ............................. هستند.

2)      بیت زیر را بازگردانی کنید.

اگر هوشمندی به معنی گرای                              که معنی بماند نه صورت به جای

3)      جمله ی زیر را  ویرایش کنید.

انجام دهندگان این پروژه باید جرئت ریسک کردن را داشته باشند.

4. ویرایش فنی چیست؟

5 ) دو مورد ازروش های گردآوری اطلاعات را بنویسید.

6) بهترین راه زندگی نامه نویسی چیست؟

7) نا مطابق های املایی چیست؟

8) بازگردانی چیست؟

9) در کلمات زیر تفاوت آوایی و املایی آنها را بیان کنید.

الف) سنبل                                                       ب) اجتماع

 

5/0

1

 

5/0

 

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

د

املا و بیاموزیم (3 نمره)

1)      در واژه های زیر، واج میانجی را مشخص کنید.

الف)نیاکان                                           ب: روستایی

2)      املای صحیح واژه های نادرست را در گروه کلمات زیر بنویسید.

سیاق سخن- وحله ی اول- الطاف الوهیت بغ کرده و غمگین

3)      پسوند«ان» در واژه های زیر بیانگر چه مفهومی است؟

الف: بامدادن                                       ب: کوهان

4)      با توجه به معنی املای صحیح کدام است؟

.............................: آینده (آجل - عاجل)                   ................................: چانه (ذقن- زغن)

 

5)      جمله ی زیرا ویرایش کنید.

او روز گذشته از سمت خود استیفا داد.

6)      حفظ فاصله ی میان وازه ای نشانه چیست؟  

 

5/0

 

   5/0

 

5/0

 

5/0

 

 

5/0

 

5/0

 

 

 

به نام خداوند جان و خرد

نام و نام خانوادگی:                                       پایه: سوم                      رشته: تجربی                         دبیرستان:

سوالات آزمون درس: زبان فارسی 3               سال تحصیلی                           تاریخ:                          وقت:65 دقیقه

ردیف

شرح سوال

بارم

الف

 

لغات مشخص شده را معنی کنید.

1) رستم کورسوی امید خود را از دست می دهد.                         2) خرد را مکن با دل اندر مغاک

3) از هر کران بانگ رحیل آید به گوشم                                    4) اسفندیار فرتوتی رستم را تحقیر می کند

5) بر آن باره پیل پیکر نشست                                                 6) فرض است فرمان بردن از حکم جلودار

7) استاد صورتگر تمثالی نیم رخ از شمایل ما بسازه                     8) آری زمان فره ی جوانی را می پژمرد

2

ب

ابیات و عبارات زیر را به فارسی روان بنویسید. (6 نمره)

1)سر رشته ی امور از دستمون رفت.

2) مدتی با قفلش کند و کو کردیم

3) به امر اعلی حضرت گردن نمی گذارد.

4) لابه ی رستم در اسفندیار کارگر نیفتاد.

5) در راه امیر بر چند تن بگذشت که اسبان می کشیدند و می گریستند.

6) بزد تیز بر چشم اسفندیار               سیه شد جهان پیش آن نامدار

7) می شود از باغ نگاهت هنوز / یک سبد از میوه ی خورشید / چید.

8) امیر از آن جها ن آمده، به خیمه فرود آمد و جامه بگردانید.

9) ای طاق نهم رواق بالا                             بشکسته زگوشه ی کلاهت

10) این مرد بزرگ به نشاط، قلم در نهاد تا نزدیک نماز پیشین از این مهمات فارغ شده بود و خیلتاشان را گسیل کرده.

11)پرده ناموس بندگان به گناه فاحش ندرد و وظیفه ی روزی به خطای منکر نبرد.

 

25/0

25/0

25/0

25/0

5/0

5/0

5/0

75/0

75/0

1

 

1

ج

دانش های ادبی (3 نمره)

1)      جمال الدین عبدالرزاق اصفهانی شاعر چه قرنی است؟

2)      مدیر مدرسه اثر کدام نویسنده معاصر است؟

3)      در بیت یر شاعر از چه آرایه ای برای خلق صحنه ی حماسی استفاده کرده است؟

خروش آمد از باره ی هر دو مرد                                     تو گفتی بدرید دشت نبرد

4)      نوع نثر هر یک ازآثار زیر را بنویسید.

الف) مرزبان نامه                                                   ب) گلستان سعدی

5)      موضوع اصلی تاریخ بیهقی چیست؟

6)      زبان غزل واره های «شکسپیر» چگونه است؟

7)      چه ایهام لطیفی در «گلدسته ها و فلک» به کار رفته است؟

 

25/0

25/0

5/0

 

5/0

 

5/0

5/0

5/0

د

   درک مطلب (4 نمره)

1)   در عبارت «زرهاست که پدر ما از غزو هندوستان آورده است و بتان زرین شکسته و بگداخته و پاره کرده و حلال تر مال هاست»

الف) گوینده بر کدام ویژگی طلاها تاکید کرده است؟

ب) منظور از «پاره کرده» چیست؟

2) با توجه به عبارت «به خاطر داشتم که چون به درخت گل رسم، دامنی پر کنم هدیه ی اصحاب را چون برسیدم. بوی گلم چنان مست کرد که دامنم از دست برفت»

الف: «به درخت گل برسیدم» بیانگر کدام حال عرفانی است؟

ب: « دامنم از دست برفت» کنایه از چیست؟

3) دربیت «خروش آمد از باره ی هر دو مرد                     توگفتی بدرید دشت نبرد»

کدام زمینه ی حماسه به وضوح دیده می شود؟

4)      در عبارت « علف نایافت و ستوران لاغر و مردم روزه به دهن، در راه»

منظور از روزه به دهان چیست؟

5)      مفهوم کلی جمله «از گزند داس دروگر وقت، هیچ روینده را زنهار نیست» چه می باشد؟

6)      جمله ی «سردی استاد از سنگینی نفسش پیداست» وصف چه حالتی از «کمال الملک» است؟

 

 

   5/0

   5/1

   5/0

   5/0

   5/0

   5/0

   5/0

   5/0


 

ن

خودآزمایی (4 نمره)

1) منظور از عبارت «شماران به قیامت مرا باید داد» چیست؟

2) «عنان گرد کردن» در بیت ببینی تو فرداسنان مرا              همان گرد کرده عنان مرا  کنایه از چیست؟

3) در مصرع «ولادت که روزگاری از گوهر نور بود» چرا شاعر «ولادت» را از گوهر نور می داند؟

4) پیام محوری داستان «گاو» را بنویسید.

5) منظور از نوش و نیش درعبارت زیر چیست؟

       شخصیت رستم در این داستان ترکیبی است از نوش و نیش

6) از عبارت «مشتی رند را سیم دادند که سنگ زنند» چه پیامی را دریافت می کنید؟

7) با توجه به شعر « آفتاب / خار و خس مزرعه ی چشم تو» چرا شاعر آفتاب را خار و خس چشم جانباز
 می داند؟

8) در شعر زیر «تاگور» به چگونه انسان هایی اشاره دارد؟

      آنان که فانوسشان را / بر پشت می برند/ سایه هاشان پیش پایشان می افتد.

 

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

 

5/0

5/0

 

5/0

 

5

 شعر حفظی (1 نمره)

با کلمات مناسبت ابیات زیرا را کامل کنید.

هر کاو شراب ........................ روزی چشیده باشد                   داند که سخت باشد ........................ امیدواران

چه مبارک سحری بود و چه فرخنده شبی                                  .............................................................

 

 

5/0

5/0

موفق باشید